نگارش بخش روششناسی یا متدولوژی در پروپوزال، یکی از حیاتیترین مراحل تدوین طرح پژوهشی به شمار میرود که تعیینکننده اعتبار، اتکاپذیری و قابلیت تعمیم نتایج تحقیق خواهد بود. این بخش باید به چهار پرسش اساسی پاسخ دهد: نوع تحقیق بر اساس هدف و روش اجرا چیست، ابزار و شیوه جمعآوری دادهها چگونه خواهد بود، روش تحلیل آماری یا کیفی مناسب برای دادهها کدام است و در نهایت چه دلایل منطقی و مستدلی برای انتخاب این روشها وجود دارد. انتخاب آگاهانه و مبتنی بر دانش روش تحقیق، نهتنها از اتلاف زمان و هزینههای گزاف جلوگیری میکند، بلکه زمینهساز دستیابی به یافتههای معتبر و کاربردی میشود و تسلط پژوهشگر بر مبانی آماری و روششناسی علمی را به مخاطبان و اساتید راهنما نشان میدهد.
زمانی که قصد دارید پروپوزال خودتان را در زمینه یک موضوع خاص ارائه کنید نیاز است که اطلاعات مربوط به نحوه پیاده سازی و اجرایی کردن آن را نیز در پژوهشتان بیان نمایید. در اصطلاح عامیانه باید در بخش روش تحقیق یا متدولوژی پروپوزال به این موضوع اشاره کنید که چطور و با چه ابزاری تحلیل های مربوطه را انجام خواهید داد. روش تحقیق در پروپوزال از اهمیت بالایی برای مخاطبان و اساتید برخوردار است چرا که از طریق آن می توانند ارزیابی کنند که تا چه اندازه نتایج تحقیق شما قابل اتکا و قابل تعمیم خواهد بود. شخص پژوهشگر باید تسلط بالایی به مفاهیم و مبانی تحقیق علمی و مباحث آماری داشته و بتواند بهترین روش را با توجه به اصول موجود پیشبینی و اندازه گیری کند. انتخاب روش نادرست می تواند زمان زیادی را تلف کرده و هزینه های بسیاری را بر پژوهشگر تحمیل نماید. بخش روش تحقیق باید مفاهیم و مبانی زیر را در خود بگنجاند:
1. نوع تحقیق چه خواهد بود؟یکی از ویژگی های اولیه هر روش پژوهشی مشخص کردن نوع تحقیق است که به واسطه آن باید طرح کلی انجام پژوهش را تعیین کنید. به عبارتی تحقیقات علمی بر اساس هدف و روش انجام به چند دسته مختلف تقسیم می شوند. تحقیقات علمی بر اساس هدف عبارتند از پژوهش کاربردی، پژوهش بنیادی، پژوهش توسعه ای و تحقیقات ارزیابی و بر اساس روش انجام شامل روش پیمایشی، تحقیق همبستگی، پژوهش علمی، روش تحلیل محتوا، پژوهش تداومی و تحقیق تاریخی را در برمیگیرد.
2. روش جمع آوری داده ها چگونه است؟ در بخش دیگری از روش تحقیق باید در مورد این موضوع صحبت کنید که چگونه و با چه ابزارهایی قصد دارید داده های مورد نظرتان را در تحقیق جمع آوری کرده و تحلیل کنید. آیا تحقیق شما از نوع کمی است یا کیفی؟ بهترین روش کیفی برای جمع آوری داده ها مطالعه منابع کتابخانه ای است یا تحلیل محتوا؟ آیا پرسشنامه برای گردآوری داده های شما مناسب است یا مصاحبه و مشاهده؟ پاسخ دقیق و سنجیده به این سوالات می تواند روش جمع آوری داده های تحقیق را برای شما مشخص کند.
3. به چه روش قصد دارید داده ها را تحلیل کنید؟ از میان روش های مختلف کمی و کیفی تجزیه و تحلیل آماری کدامیک برای پروژه شما مناسب است و میتواند نتایج را به بهترین شکل ممکن ارائه نماید. آیا تحلیل آماری (Statistical analysis) برای این کار مناسب است یا متاآنالیز(Meta analysis)؟ از میان روش های کیفی آیا شماتیک آنالیز (Thematic analysis) بهتر است یا تحلیل محتوا (content analysis)؟ پاسخ به این سوال علاوه بر بررسی فاکتورهای قبلی به تسلط بالایی در زمینه روش شناسی تحقیق نیاز دارد.
4. دلیل منطقی شما برای استفاده از این ابزار چیست؟ یکی از مفاهیمی که تاکید بسیار زیادی بر آن می شود و معمولا پایه و اساس هر تحقیق علمی را تشکیل می دهد استدلال و قدرت منطق فرد در بیان نظرات، انتخاب روش ها، ارائه پیشنهادات و نتیجه گیری ها است. در آخرین بخش از متدولوژی باید به این سوال پاسخ دهید که برای مثال چرا نوع تحقیق شما پیمایشی از نوع کیفی است و چرا ابزار تحلیل محتوا از نوع شماتیک را برگزیده اید و چرا انتخاب های دیگر برای پروپوزال تحقیقاتی شما مناسب نیستند.
جمعبندی
در مجموع، بخش روش تحقیق در پروپوزال نه یک تشریفات اداری، بلکه قلب تپنده هر طرح پژوهشی محسوب میشود که کیفیت و اعتبار تمام مراحل بعدی تحقیق به آن وابسته است. پژوهشگر با تعیین دقیق نوع تحقیق (بنیادی، کاربردی، توسعهای یا ارزیابی) و انتخاب روش اجرایی مناسب (پیمایشی، همبستگی، تحلیل محتوا و غیره)، گام نخست را در مسیر پژوهشی صحیح برمیدارد. سپس با انتخاب شیوهی جمعآوری دادهها (کمی یا کیفی) و ابزارهای متناسب مانند پرسشنامه، مصاحبه یا مطالعه کتابخانهای، زیرساخت گردآوری اطلاعات را مستحکم میسازد و در مرحله بعد با برگزیدن روش تحلیل آماری یا کیفی مناسب (همچون تحلیل محتوا، تحلیل تماتیک یا متاآنالیز)، امکان استخراج نتایج معنادار را فراهم میآورد. در نهایت، ارائه استدلالهای منطقی و مستند برای هر یک از این انتخابها، نشاندهندهی تسلط پژوهشگر بر مبانی نظری و توانایی او در دفاع علمی از تصمیمات خود است و اعتماد مخاطبان را نسبت به یافتههای پژوهش افزایش میدهد.
برای دریافت مشاوره و خدمات سفارش نگارش پروپوزال و پایان نامه می توانید با موسسه ماد دانش پژوهان تماس حاصل فرمایید:
شماره تماس:
ارسال پیام واتساپ:
ارسال پیام تلگرام:
ما آماده ارائه مشاوره تخصصی به شما بزرگواران به صورت تلفنی، پیامکی و یا در پیامرسانهای معتبر هستیم.
